استاد داریوش صفوت درگذشت ..... روحش شاد و یادش گرامی...

دکتر داریوش صفوت در سال 1307 در خانواده ای متولد شد که از نسلها قبل با موسیقی الفت داشتند. پدر و پدربزرگ او موسیقی را نزد بزرگترین استادان موسیقی اصیل ایران آموخته بودند. دکتر صفوت ردیفهای موسیقی ایرانی را در ابتدا نزد پدر، سپس مدت کوتاهی نزد استاد حبیب سُماعی، و بعد از آن در یک دوره دهساله نزد استاد ابوالحسن صبا به خوبی و مهارت آموخت و نواخت، به طوری که هنرمندان زیادی وصف هنر او را از استادانش شنیدند.
داریوش صفوت تحصیلات متوسطه خود را در دارالفنون با دوست صمیمیاش فریدون مشیری و در دبیرستان تازه تأسیس دارایی با دوستِ تمریناتِ موسیقی‌اش حسین دهلوی، به پایان رسانید.
وی در رشته حقوق دانشگاه تهران تحصیلات دانشگاهی را ادامه داد. هنگامی که مرکز مطالعات موسیقی شناسی وابسته به انستیتوی موزیکولوژی در دانشگاه سوربن پاریس تأسیس شد، از سوی وزارت فرهنگ و هنر ایران جهت تدریس موسیقی ایرانی در آن مؤسسه معرفی و اعزام شد.
سفر پنج ساله اش به پاریس، این موقعیت را برای وی به همراه داشت، که علاوه بر تدریس و تحقیق در زمینه موسیقی، به تکمیل درس خویش در زمینه حقوق بپردازد.
او در کنار همکاری با مادام نِلی کارُن و پروفسور ترانوانکه، در این دوران تحصیلات دکتری حقوق بین الملل خود را در دانشکده حقوق دانشگاه سوربن به پایان رساند و به موازات آن برای دریافت دکتری موزیکلوژی نیز اقدام کرد ولی قطع شدن حقوق او از سمت وزارت فرهنگ و هنر به عنوان دلیل فرعی و فشار خانواده برای بازگشت به عنوان دلیل اصلی، او را مجبور کرد که تز دکتری موسیقی را نیمه کاره رها کند و با وجود دو پیشنهاد مناسب برای کار، یکی از طرف سازمان جهانی یونسکو و دیگری از طرف مرکز ملی تحقیقات علمی فرانسه (C.N.R.S) به ایران بازگردد.
انتقال دکتر داریوش صفوت از وزارت دارایی در سال 1345 و تدریس در دانشگاه باعث شد که تحقیق و تحصیل و آموزش بخش اصلی شغل و زندگی او شود

به طوری که بعد از پنجاه سال و دو ماه خدمت دولتی در وزارت دارایی و دانشگاه و بازنشسته شدن در سال 1376، هنوز هم در این حوزه ها فعالیت داشت.
مشاوره در تز دکتری، عضویت پیوسته در فرهنگستان علوم و انتشار مقالات و کتابهای متعدد بیانگر روحیه علمی و تحقیقی اوست.
دکتر صفوت در سال 1373 به مرتبه استادی دانشگاه رسید و در سال 1376 از دانشگاه هنر بازنشسته شد. استاد دکتر داریوش صفوت در سال 1371 به عضویت پیوسته فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران درآمد. همچنین در سال 1371 به عنوان استاد نمونه آموزش عالی کشور معرفی شد.
استاد صفوت در سال 1384 مدال شوالیه ادب و هنر را از وزارت فرهنگ کشور فرانسه دریافت کرد و در سال 1387 به عنوان بازنشسته نمونه کشور انتخاب شد.

استاد داریوش صفوت متولد هفتم آذر ماه ۱۳۰۷ در شیراز متولد شد و تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته‌ حقوق دانشگاه تهران به پایان رساند‌. صفوت که از استعداد بالایی در موسیقی سنتی و به خصوص در نواختن سه تار برخوردار بود و نخستین بار پردش ساز را به دستش داده بود، نزد استاد ابوالحسن صبا به تعلم پرداخت و این ارتباط را به مدت ده سال و تا پایان عمر صبا ادامه داد و به قول ابوالحسن مختاباد، سومین شاگرد صبا در کنار استاد حسن کسایی و استاد همایون خرم است که در یک سال اخیر جان به جان آفرین تسلیم کرده است.

او که علاوه بر سه تار نوازنده سنتور نیز بود، اما یک ویژگی متفاوت داشت و آن هم فراگیری سه تار و سنتور از استاد صبا است، حال آنکه بیشتر شاگردان صبا از او ویولن فراگرفته بودند و حتی نقل قولی از صبا درباره صفوت بیان شده که از او به عنوان یکی از دقیق‌‌ترین و بهترین شاگردان خود یاد کرده است.

با این حال، جنبه علمی شخصیت و سبقه هنری استاد صفوت به مراتب پراهمیت‌تر از توانمندی‌اش در نواختن است و خدماتی که این موسیقیدان، ردیف‌دان و نوازنده برای موسیقی ایران زمین انجام داد، حقیقتاً بی‌نظیر است. صفوت دو بار (یک بار در اواخر سال ۱۳۳۹ و بار دیگر در سال ۱۳۴۲) برای تدریس در مرکز مطالعات موسیقی شرقی در انستیتو موسیقی‌شناسی سوربن به فرانسه و تحصیل حقوق بین‌الملل در دانشکده حقوق دانشگاه پاریس راهی فرانسه شد.

صفوت سپس با بازگشت به ایران از سال ۱۳۴۴ تا ۱۳۴۸ به ردیف‌شناسی موسیقی سنتی ایران و تکمیل سه‌ تار در محضر حاج آقا محمد ایرانی مجرد اشتغال ورزید و در ایران اقدام به تاسیس مرکز حفظ و اشاعه موسیقی ایران تحت نظر سازمان رادیو تلویزیون وقت در سال ۱۳۴۷ کرد و تا سال ۱۳۵۹ مدیریت آن را بر عهده داشت و پس از آن نیز در محافل آکادمیک از جمله دانشگاه تهران به آموزش موسیقی سنتی در بسترهای متفاوت نظری و عملی پرداخت و از سال ۱۳۷۶ نیز رسماً بازنشسته شد.

رویکرد این استاد با تأکید بر حفظ و عدم تغییر ساختارهای موسیقی سنتی ایران، به سمت علمی‌تر ساختن و قراردادن ساختار موسیقی ایران در ساختاری علمی بود و در عین حال او به رشد جایگاه علمی بسیاری از چهره‌های شاخص موسیقی معاصر کمک شایانی کرد و این عبارت که ایشان مشق عشق را از او فراگرفتند، کاملاً با سوابق این یادگار صبا تطابق دارد.

زنده یاد دکتر صفوت شاگردان بسیاری داشته اما شاید چهره‌هایی همچون جلال ذوالفنون، پرویز مشکاتیان، حسین علیزاده و داو‌د گنجه‌ای بیشتر برای عموم آشنا باشند و حتی از خود صفوت نیز بیشتر شناخته شده‌اند! با درگذشت او، شاگرد مستقیم صبا تقریباً نایاب شدند و می‌توان گفت یک نسل موثر در جهت‌دهی به آنچه امروز به عنوان موسیقی سنتی ایران شناخته می‌شود، این عالم خاکی را ترک کرده است.

پرویز مشکاتیان درباره استاد صفوت گفته است: «من به عنوان کسی که سال‌ها در محضر استاد داریوش صفوت به تلمذ نشسته‌ام، بی‌هیچ گمانی بر آنم که ایشان از برگزیدگان خداوند هستند. از شهر جانانند و از تبار راستینان این سرزمین، بی‌هیچ اغراقی... او همیشه صحبت از جایگاه معنوی هنرمند، اخلاق هنرمند و واصل شدن به مبدأ و مأخر و مرکز زیبایی‌ها، به طریق اولی چشم‌پوشی از مادیات و ملموسات دنیا می‌کرد».

یادش گرامی ....