چه جمله زيبايي

پاسخ اجمالی:یک قاعده عقلی داریم و آن اینکه خداوند هیچ حالت منتظره ای ندارد یعنی اگر فعلی حسن و شایسته بود عقل حکم می کند که موجود شدن آن توسط خداوند واجب است زیرا اگر خداوند آن را خلق نکند یا به خاطر جهل خداوند به حسن آن فعل است و یا اینکه خداوند جهل به شایستگی آن فعل ندارد لکن توانایی خلق او را ندارد و یا اینکه توانایی هم دارد لکن چون بخیل است آن را خلق نمی کند و هر سه این ها در مورد خداوند محال است خوب من از شما سوال می کنم آیا خلقت موجودی که بتواند در کمالات از همه موجودات حتی ملائکه بالاتر رود حسن و شایسته است یا نه؟ قطعا خواهید گفت بله . اما باید توجه داشته باشید که این موجود تنها با داشتن اراده و غرایز متضاد در درون خود و تنها در بستر عالمی مثل دنیا که باز در آن تضادهای زیادی با خواسته های نفسانی انسانی دارد می تواند به آن جایگاه والایی برسد که حتی از ملائکه هم بر تر شود خوب نتیجه این می شود که خداوند آن موجود را در این بستر و با این ویژگی می آفریند چون خلقت این موجود شایسته است اما خواه ناخواه به خاطر ویژگی شخصیتی این انسان و محیطی که بستر ساز کمال او است ریزش هایی هم پیدا می شود که آن هم بستگی به اراده خود انسان دارد که مسیر بهشت و سعادت را انتخاب کند و یا مسیر جهنم و شقاوت را البته خداوند به خاطر لطف خود برای اینکه انسان در مسیر کمال تنها نباشد قوای کمکی فراوانی برای او فرستاده است مثل عقل که حجت باطن است و مثل فطرت که کششی درونی به سوی خداست و همچنین وجدان که باز دارنده از بسیاری خطا هاست و انبیاء و ائمه که حجت ظاهر هستند و اگر کسی نخواهد از این کمک های الهی استفاده کند دیگر تقصیر و کوتاهی از خود اوست.
خلاصه اینکه پس نبايد اشكال كرد و گفت چرا خداى تعالى كافر یا جهنمی آفريده؟ او كافر نيافريده، او هر كه را آفريده غرض اولى و ذاتيش اين بوده كه به سعادت انسانيت نائل آيد، البته غرض و اراده ثانوى و عرضيش هم اين است كه در شرايط ديگرى از آن سعادت محروم شود، حال اگر عده‏اى به اختيار خود، خود را در تحت آن شرايط قرار دادند و از سعادت محروم شدند کوتاهی از خودش بوده است.